Newsletter serwisu


Śliwki węgierki

W sadzie oraz na działce nie powinno zabraknąć zróżnicowanych drzew owocowych. Do podstawowych gatunków poza jabłonią zaliczymy grusze, wiśnie, czereśnie, śliwy, brzoskwinie oraz morele. Największą popularnością cieszą się jabłonie, choć w opracowaniu skupię się na śliwach, a w szczególności na węgierkach.

Zbiory wybranych owoców w latach 2010-2011 ( w tys. ton)

Wyszczególnienie

2010

2011

Zbiory owoców z drzew ogółem

2217

2884

Jabłka

1878
2493

Gruszki

46,5
62,8
Śliwki

83,8

91,8

Wiśnie

147
175

Czereśnie

40,1
38

Kilka kwestii związanych z systematyką

Na działkach uprawia się przede wszystkim śliwę domową Prunus domestica. Występuje ona w kilku podgatunkach (Insititia, Intermedia, Oeconomica, Italica), skupiających liczne odmiany, nie zawsze smaczne o zróżnicowanym przeznaczeniu.
 
Wybrane grupy śliwy domowej

 
Prunus domestica

Mirabelki

Węgierki

Lubaszki

Renklody

Okrągłe

Jajowe

W ofercie szkółek drzew owocowych, dominują odmiany śliwy domowej, ale w sprzedaży dostępne są także odmiany wrażliwszej na przemarzanie śliwy japońskiej.
Warto wspomnieć, że śliwa domowa nie występuje w stanie naturalnym, chyba że w formie zdziczałej.


Czy wiesz że …

Do odmian śliwy domowej  zaliczymy m.in. ‘Amers’, ‘Cacanska Lepotica’,     ‘Królowa Wiktoria’, ‘Oneida’, ‘Opal’, ‘President’, ‘Węgierka Dąbrowicka’ ,     ‘Renkloda Ulena’, ‘Renkloda Althana’, ‘Brzoskwiniowa’, ‘Bluefre’, ‘Stanley’,     ‘Hamers’, ‘Promis’, ‘Tolar’, ‘Vision’.

Charakterystyka śliwy domowej – wybrane zagadnienia

Uprawiane w naszych sadach śliwy domowe są bardzo zróżnicowane, zarówno pod względem wysokości, jak i pokroju. Mogą osiągać nawet do 8 m wysokości, zależnie od podkładki na której zostały zaszczepione. Słabszym wzrostem, charakteryzują się odmiany zaszczepione na Węgierce Wangenheima.

Liście eliptyczne do odwrotnie jajowatych o blaszce liściowej na brzegach piłkowanej. W kwietniu i maju  ukazują się białe kwiaty, jeszcze przed pojawieniem się liści. Kwitnienie jest bardzo obfite i w tym okresie sady wyglądają niezwykle malowniczo.

Owoce zależnie od odmiany różnią się wielkością, kształtem, barwą, smakiem, a także przeznaczeniem. Śliwka to pestkowiec w barwie od zielonkawej, przez żółtą po bardziej niebieskofioletową. Mniej lub bardziej okrągłe do podłużnych i jajowatych.

Przemarznięciem zagrożone są przede wszystkim młode rośliny, natomiast starsze okazy, wykazują mrozoodporność w granicach zbliżonych do mrozoodporności wiśni, tak więc są bardziej wrażliwe niż jabłonie, ale bardziej odporne niż czereśnie  bądź morele i brzoskwinie. Ze względu na wczesne kwitnienie, narażone są na wiosenne przymrozki.

Śliwki węgierki

Śliwki węgierki

Odmiany rozmnażamy poprzez szczepienie na konkretnych podkładkach.

Jeżeli chcemy cieszyć się obfitym plonowaniem posadzonych śliw, należy po pierwsze, dobrać odpowiednią odmianę, a poza tym sprostać potrzebom i wymaganiom rośliny. Śliwy preferują głębokie gleby, żyzne i dostatecznie wilgotne. Ponieważ mogą przemarzać, zwłaszcza młode okazy, postarajmy się posadzić je na stanowisku słonecznym i zacisznym. Młode drzewka można dodatkowo okryć.

Bardzo istotną kwestią nie tylko w przypadku śliw jest samopylność oraz obcopylność. Konkretna odmiana może być samopłodna, a więc kwiaty zapylane są pyłkiem pochodzącym z tego samego drzewa. Jednak w przypadku odmian obcopylnych u którym mamy do czynienia z zapyleniem krzyżowym, niezbędny jest obcy pyłek. Istnieją także odmiany częściowo samopylne, jednak chcąc się cieszyć obfitym plonowaniem, warto zadbać o obecność innej odmiany, pełniącej rolę zapylacza.
W zabiegach pielęgnacyjnych, zwłaszcza w młodym wielu, niezbędne jest nawożenie, podlewanie, ochrona przed mrozem, regulowanie korony, a także ochrona przed chorobami i szkodnikami.

Jeżeli chcemy uzyskać drzewo o ukształtowanej koronie, powinniśmy już po posadzeniu wykonać pierwsze zabiegi. Po zakupieniu należy drzewko przyciąć,  skracając przewodnik, a także pędy boczne. Koronę drzewka uformujemy poprzez podwiązywanie pędów bocznych.

Śliwki węgierki

Śliwki węgierki

Śliwa domowa a węgierki

Jak już wspomniano, odmiany śliwy domowej zaliczane są do konkretnych podgatunków. Węgierki to wyjątkowe i niezwykle cenione śliwy, stanowiące odrębną grupę.

Węgierki – charakterystyka owoców

Węgierki kojarzą się nam przede wszystkim z ‘Węgierką Zwykłą’, która należała do najpopularniejszych odmian śliwy domowej, znajdujących się w uprawie. Jest synonimem dobrego smaku i poszukując smacznych owoców śliwy, wzorujemy się na smaku owoców tej odmiany.
Owoce węgierek osiągają spore rozmiary - średnie do dużych. Biorąc pod uwagę ich kształt są bardziej wydłużone. Barwa owoców granatowa do brunatnej. Miąższ węgierek jest smaczny, zwięzły, chrząstkowy i nie związany z pestką, która łatwo od niego odchodzi.
Węgierki możemy traktować jako owoce deserowe, poza tym nadają się także na przetwory, do suszenia, wędzenia i stanowią składnik wielu potraw, charakterystycznych dla kuchni polskiej.

Śliwki węgierki

Śliwki węgierki

Charakterystyka wybranych odmian śliw zaliczanych do węgierek

•    ‘Węgierka Zwykła’

Odmiana o bardzo smacznych owocach, ale ze względu na wysoką wrażliwość na szarkę rezygnuje się z jej uprawy i nie poleca. Obecnie poleca się klony tej odmiany w więc ‘Promis’, ‘Tolar’,’ Nectawit’. Są to odmiany mniej podatne na szarkę, szybko i obficie owocujące. Także należą do odmian późnych pod względem dojrzewania owoców. Owoce bardzo smaczne, deserowe, nadające się także na przetwory.

‘Węgierka Zwykła’ to stara odmiana, znana już w XVII w. Charakteryzuje się średnio silnym wzrostem, dość obficie owocuje, a jej owoce są smaczne, soczyste i aromatyczne. Owoce średnio duże, granatowe z nalotem.

Odmiana samopylna mniej wytrzymała na ujemne temperatury od innych węgierek, ale i tak dość dobrze sobie radzi w naszym klimacie. Najlepiej sadzić ją w osłoniętych, zacisznych i słonecznych stanowiskach. 

Zaliczana jest do odmian późnych,  a jej owoce dojrzewają w drugie połowie września i w październiku.

•    ‘Węgierka Wczesna’

Odmiana charakteryzuje się smacznymi, średniej wielkości, deserowymi owocami, które mogą być wykorzystane także na przetwory. Jej największe zalety to plenność, dobra mrozoodporność, mniejsza podatność na szarkę, szybkie przejście w okres owocowania.

Dobre rezultaty w uprawie ‘Węgierki Wczesnej’ uzyskamy, jeżeli zapewnimy jej jak najbliższe optymalnym warunki do rozwoju.
Odmiana samopylna.

Jej owoce po dojrzeniu (druga połowa sierpnia) opadają, a poza tym plenność i coroczność owocowania uzależniona jest od warunków, w których jest uprawiana .

•    ‘Węgierka Dąbrowicka’

Zaletą tej odmiany jest plenność, coroczne owocowanie, a także mniejsza podatność na szarkę. Poza tym ‘Węgierka Dąbrowicka’ szybko wchodzi w okres owocowania. Owoce są smaczne, średniej wielkości i dojrzewają na przełomie sierpnia i września.
W celu uzyskania dobrych wyników w uprawie ‘Węgierki Dąbrowickiej’ należy zapewnić jej jak najbliższe optymalnym warunki do prawidłowego rozwoju.

•    ‘Węgierka Lützelsachska’

Odmiana pochodzenia niemieckiego, jedna  z najwcześniej owocujących węgierek. Dojrzałość zbiorcza owoców przypada na drugą połowę lipca. Jej owoce są smaczne. Odmiana jest mniej wytrzymała na mrozy i bardziej podatna na choroby.

•    ‘Węgierka Łowicka’

Odmiana polskiego pochodzenia owocująca dość obficie, regularnie. Owoce smaczne, dość duże, które mogą być wykorzystane także na przetwory.
Dojrzałość zbiorcza owoców przypada na przełom sierpnia i września.
Wadą tej odmiany jest jej mniejsza odporność na mróz, a także choroby w tym szarkę.

•     ‘Węgierka Włoska’

Odmiana o dużych i smacznych owocach deserowych. Niestety nie należy do odmian obficie owocujących, poza tym później wchodzi w okres owocowania. Dojrzałość zbiorcza owoców przypada na drugą połowę września.

•    ‘Węgierka Wielka’

Kolejna węgierka, charakteryzująca się samczymi, słodkimi, dość dużymi owocami. Nieregularnie i niezbyt obficie owocuje, a poza tym jest podatna na szarkę. Owoce dojrzewają już w sierpniu.

Śliwki węgierki

Śliwki węgierki

Wartość odżywcza owoców

Śliwki węgierki cenione są przede wszystkim za walory smakowe. Mało kto wie, że poza smakiem, owoce węgierki, kryją w sobie wiele składników, które pozytywnie wpływają na organizm człowieka. Poza wodą, śliwki zawierają cukry, kwasy organiczne, niewielkie ilości witamin (A, B, C, PP), a także wiele składników mineralnych- potas, wapń, sód, fosfor. Nie zapominajmy także o pektynach, garbnikach, błonniku i enzymach.

Zastosowanie

Śliwki spożywamy na surowo bądź też w formie suszonej oraz w formie przetworów . Węgierki są doskonałe do suszenia, mrożenia i na marmolady. Poza tym można je wykorzystać na kompot, dżemy, soki, a także do wyrobu napojów alkoholowych (śliwowica).
Spożywanie śliwek poprawia trawienie i zapobiega zaparciom.

Choroby i szkodniki

Podatność na szarkę (wirus ospowatości śliwy), sprawia że znaczenie starych odmian, a w tym węgierek zmalało. Nawet tak popularna odmiana jak ‘Węgierka Zwykła’ nie jest zalecana, mimo że nadal jest spotykana w sprzedaży. Szarka jest chorobą wirusową, której nie da się wyleczyć. Jedynym rozwiązaniem jest usunięcie drzewa, aby choroba się nie rozprzestrzeniła się na inne drzewa.  Na liściach i owocach porażonego drzewa zaobserwujemy liczne, brunatne  palmy. Owoce tracą wartość użytkową, karłowacieją i opadają.

Nie ma antidotum na szarkę, ale możemy jej zapobiegać kupując sprawdzony materiał szkółkarski, bardziej odporne na szarkę odmiany, a także zapobiegając obecności szkodników np. mszyc, które mogą przenosić wirusa.

Z pozostałych chorób należy m.in.:

-  brunatna zgnilizna drzew pestkowych ( gnicie owoców),
- torbiel śliw (zniekształcone owoce)
- rdza śliw (rdzawe przebarwienia na liściach)
- dziurkowatość liści

Ze szkodników należy uważać na owocówkę śliwkóweczkę, namiotnika śliwowego, owocnicę żółtorogą, mszycę, szpeciela śliwowego.

Tekst: Grzegorz Bogucki


Oceń artykuł:
przetwarzam....
4.70 / 10 razy oceniany

Komentarze do tego artykułu:


Tytuł:
Komentarz:
Imię:

Jaka to roślina

Bezpłatny biuletyn o kwiatach

Co to jest newsletter ?

Ile kwiatów doniczkowych posiadasz?

Nie posiadam roślin

Mniej niż 5

Od 6 do 10

Od 11 do 30

Od 31 do 100

Ponad 100

Zobacz wyniki

Kontakt z redakcją serwisu


Copyright © 2005 - 2014 SwiatKwiatow.pl

Zapisz się do naszego bezpłatnego biuletynu.

A będziesz otrzymywał informacje o uprawie roślin i kwiatów oraz pielęgnacji ogrodu. Kwiaty to Nasza pasja, którą chętnie się z tobą podzielimy.

Twój email::

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce. [zamknij]