Newsletter serwisu


Kalina

Rodzaj Viburnum obejmuje liczne gatunki, przede wszystkim krzewów oraz niewielkich drzew, które ze względu na dekoracyjne kwiaty, pokrój oraz liście powinny być częściej  sadzone w ogrodach. Wiele kalin ozdobnych zachwyca pięknym zapachem kwiatów, a jesienią także ładnymi przebarwieniami liści. Współcześnie są raczej niedocenione, a szkoda, bo rodzaj obejmuje ponad 100 gatunków i liczne odmiany, z których znaczna część może być uprawiana w naszym klimacie. W Polsce, w stanie dzikim występują dwa gatunki kaliny- kalina koralowa (Viburnum opulus) oraz kalina hordowina (Viburnum lantana).

Wymagania klimatyczno- glebowe

Zależnie od gatunku, wymagania klimatyczno- glebowe są zmienne, aczkolwiek nie można uznać tych roślin za szczególnie wymagające pod względem stanowiska czy też podłoża. Potrzeby kaliny na tej płaszczyźnie możemy uznać za przeciętne. Oczywiście gatunki zimozielone, należy uprawiać w takim miejscu, aby nie były narażone na mroźne i wysuszające wiatry w okresie zimy. Poza tym najlepiej jak będą rosły na stanowisku lekko zacienionym. Większość gatunków doskonale rośnie na stanowiskach zarówno nasłonecznionych jak i półcienistych o dość wilgotnym podłożu. Kaliny preferują świeże, żyzne,  próchnicze oraz dość wilgotne gleby. Na suchych oraz słonecznych stanowiskach, doskonale sobie radzi kalina hordowina (Viburnum lantana).


Pielęgnacja

Uprawa kaliny nie jest pracochłonna, dlatego też więcej czasu można przeznaczyć na jej podziwianie niż pielęgnację. W przypadku złego stanowiska, nieodpowiedniego podłoża, może chorować i być atakowana przez szkodniki (zwłaszcza gatunki i odmiany o cienkich liściach np. kalina koralowa). Dlatego należy częściej monitorować roślinę, tak aby w porę móc odpowiednio zareagować. Jeżeli kalina rośnie na nieodpowiednim stanowisku, zbyt jałowym i suchym, strukturę podłoża można poprawić, stosując dobrze rozłożony kompost. Nie tylko dostarczy on niezbędnych składników odżywczych, ale także poprawi strukturę podłoża, które stanie się bardziej gruzełkowate, żyzne, próchnicze i chłonne. W celu ograniczenia parowania wody z podłoża, warto kalinę ściółkować, wybranym przez siebie materiałem. W przypadku przedłużającej się suszy i zaistnienia konieczności podlewania, zwłaszcza nowo posadzonych roślin, warto pamiętać, że podlewanie ma wówczas sens, jeżeli  nawodnimy podłoże na znaczną głębokość, tak aby woda dotarła do bryły korzeniowej. Częste podlewanie, małą ilością wody jest nieefektywne i bezcelowe. Lepiej rzadziej, a obficiej. Kalina nie wymaga cięcia, a jeżeli już tniemy to tylko w razie potrzeby, usuwając np. przemarznięte pędy bądź w celu prześwietlenia czy też odmłodzenia rośliny. Viburnum możemy rozmnożyć poprzez nasiona, sadzonki zielne, a także szczepienie. W przypadku wiosennego wysiewu nasion, niezbędna jest stratyfikacja. Poza tym cechy uzyskanej rośliny będą zmienne. Gatunki i odmiany wrażliwe na mróz warto okryć na zimę, zwłaszcza młode okazy.

Kalina - kwiaty
Kalina - kwiaty

Wybrane gatunki rodzaju Viburnum uprawiane w ogrodach

Kalina koralowa (Viburnum opulus)

Rodzimy gatunek kaliny, osiągający do około 4 m wysokości, charakteryzujący się białymi kwiatami, zebranymi w płaskie podbaldachy oraz czerwonymi owocami. W ogrodach najczęściej  sadzi się odmianę ‘Roseum’, o białych kwiatach, zebranych w okazałe i kuliste kwiatostany, ukazujące się pod koniec maja i w czerwcu. Kalina koralowa najlepiej rośnie na podłożu żyznym, świeżym i dostatecznie wilgotnym. Inne ciekawe odmiany kaliny koralowej to m.in. karłowata odmiana ‘Nanum’ o gęstym pokroju, osiągająca około 50 cm wysokości, doskonale nadająca się na roślinę okrywową oraz ‘Aureum’ o złocistożółtych liściach.

Kalina hordowina (Viburnum lantana)

Gatunek osiągający do około 3 m wysokości, charakteryzujący się białymi kwiatami, zebranymi w płaskie kwiatostany (kwitnie w maju) oraz dekoracyjnymi owocami, w barwie czerwonej, a po dojrzeniu czarnej. Ma niewielkie wymagania i radzi sobie także na słonecznych, suchych i kamienistych stanowiskach. Jedną z ciekawszych odmian kaliny hordowina jest ‘Aureovariegata’, charakteryzująca się zielonymi liśćmi z żółtymi plamami.

Kalina sztywnolistna (Viburnum rhytidophyllum)

Zimozielony krzew, osiągający do około 3 m wysokości oraz  podobną     szerokość.     Charakteryzuje się grubymi liśćmi, dochodzącymi nawet do 20     cm długości. Z wierzchu     ciemnozielone i pomarszczone, a od spodu     jaśniejsze, pokryte     wełniastym     kutnerem. Kremowobiałe kwiaty,    ukazują się     pod koniec maja  i     w czerwcu. Zebrane są w gęste i duże, baldachowate     kwiatostany. Po przekwitnięciu, ukazują się czerwone owoce, które po     dojrzeniu czarnieją. Pochodzący z Chin krzew, preferuje stanowiska     półcieniste, osłonięte od     wiatru oraz żyzne i wilgotne gleby.  Podczas     srogich zim przemarza, dlatego     należy go sadzić w naprawdę zacisznych     miejscach.

Kalina - kwiaty
Kalina - kwiaty

Kalina koreańska (Viburnum carlesii)

Piękny gatunek kaliny, osiągający około 1,5 m wysokości. Jej największą dekoracją są kuliste kwiatostany, ukazujące się wraz z rozwojem liści w kwietniu i maju. Nie dość, że są bardzo dekoracyjne, to jeszcze silnie i przyjemnie pachną. Ze względu na zapach, warto posadzić ją w okolicy kącika wypoczynkowego. Kalina koreańska jest dość odporna na mrozy.

Kalina japońska (Viburnum plicatum)

Krzew w stanie dzikim występuje w Chinach i Japonii, ale świetnie sobie radzi także w Polsce. Niestety nie jest w pełni odporny na mrozy, dlatego należy go sadzić w miejscach zacisznych, osłoniętych od wiatru. Ten gatunek jest wyjątkowy ze względu na horyzontalne ułożenie gałęzi i piramidalny pokrój. Dekoracyjne są także liście z wyraźnie zaznaczonymi nerwami ( jesienią przebarwiają się na barwę purpurowo- czerwoną) oraz białe kwiaty, zebrane w płaskie kwiatostany. Krzew kwitnie od końca maja do lipca. W sprzedaży można nabyć liczne odmiany, obecnie bardzo popularnej kaliny japońskiej m.in. ‘Rotundifolia’, ‘Cascade’, ‘Grandiflorum’, ‘Pink Beauty’, ‘Rowallane’

Kalina Burkwooda (Viburnum x burkwoodii)

Osiągający do 2 m wysokości mieszaniec wart jest uwagi, ze względu na pachnące kwiaty, zebrane w kuliste baldachogrona. Kwitnienie przypada na maj.  Krzew wykazuje podatność na przemarzanie.

Kalina wonna (Viburnum fragrans)

Osiąga do około 2 m wysokości i jest polecana ze względu na wczesne kwitnienie (marzec- kwiecień) oraz bardzo przyjemnie pachnące kwiaty, zebrane w luźne wiechy. Kalina wonna może przemarzać, dlatego należy ją sadzić w zacisznych i zabezpieczonych przed wiatrem stanowiskach.
 

Kalina - owoce
Kalina - owoce

Zastosowanie

Kaliny doskonale prezentują się zarówno w małych jak i większych ogrodach. Wybrane gatunki można uprawiać także  w pojemnikach ( V. tinus). Ze względu na liczne walory dekoracyjne ( pokrój, liście, kwiaty, owoce) kaliny są bardzo konkurencyjne i warte promowania. Biorąc pod uwagę kwitnienie, to przy kilku gatunkach rodzaju, można uzyskać ciągłość kwitnienia od marca aż do lipca. Wybrane gatunki będą świetnie prezentować się jako solitery, inne znów w grupie, a jeszcze inne  mogą stanowić odpowiednie tło np. dla bylin.

Kalina - owoce
Kalina - owoce

Właściwości lecznicze

Biorąc pod uwagę właściwości lecznicze kaliny, należy zauważyć, że już od starożytności była ona znana i wykorzystywana jako roślina lecznicza. W Polsce najbardziej popularną kaliną na tej płaszczyźnie jest rodzima kalina koralowa.  Jako surowiec leczniczy wykorzystuje się przede wszystkim korę, a rzadziej owoce. Z kory sporządza się odwary oraz ekstrakty, które wykorzystuje się przy dolegliwościach kobiecych m.in. przy bolesnym miesiączkowaniu. Wykazują właściwości rozkurczowe oraz przeciwkrwotoczne.

Owoce wykazują właściwości trujące. Zaszkodzić może spożycie większej ilości owoców. Szczególnie należy uważać na dzieci, które są bardziej wrażliwe na działanie niebezpiecznych dla człowieka substancji. Owoce kaliny koralowej zawierają m.in. witaminę C, kwasy organiczne, pektyny, karoten, cukry. W lecznictwie stosowane przy problemach zdrowotnych, związanych z pracą serca, działają uspokajająco oraz moczopędnie.


Uwaga na szkodniki i choroby

Kaliny o delikatniejszych liściach (np. Viburnum opulus), bardzo często atakowane są przez szkodniki, które poza wpłynięciem na obniżenie wartości dekoracyjnej rośliny, w niektórych przypadkach mogą doprowadzić nawet do jej całkowitego obumarcia.
Szarynka kalinówka (Galerucella viburni)

Najgroźniejszy szkodnik jaki może zagrozić kalinie. Należący do rodziny stonkowatych chrząszcz w fazie larwalnej (żółtawe gąsienice) oraz dorosłej żeruje na liściach kaliny, doprowadzając nawet do pełnego wygryzienia blaszki liściowej, i pozostawienie tylko nerwów liścia. Przy takiej intensywności uszkodzeń, liście szybko zasychają. Szkodnik zaczyna żerowanie w fazie larwalnej około maja, następnie larwy spadają i zagrzebują się w ziemi, gdzie się przepoczwarzają. W lipcu pojawiają się brązowawe chrząszcze, które kontynuują żerowanie na liściach. Jesienią szarynka kalinówka składa jaja na pędach i w takiej postaci zimują one do wiosny.

W przypadku pojawienia się szkodnika należy natychmiast usuwać zaatakowane liście i zastosować odpowiedni środek ochrony roślin. Jesienią w fazie bezlistnej, łatwo zauważyć jaja szarynki. Jeżeli je zaobserwujemy,  porażone pędy najlepiej wyciąć i spalić.
Bardzo często pojawiają się także mszyce (buraczana i kalinowa), które powodują deformacje liści. Szkodniki należy na bieżąco eliminować. W przypadku zmasowanego ataku, warto zastosować środek owadobójczy.

Poza szkodnikami należy uważać także na choroby, głównie grzybowe, objawiające się zróżnicowanymi plamami na liściach. W razie wystąpienia takich zmian, należy zastosować środek grzybobójczy.

Tekst: Grzegorz Bogucki


Oceń artykuł:
przetwarzam....
4.20 / 5 razy oceniany

Komentarze do tego artykułu:

Tytuł: jakie choroby

prosze konretnie pisać jakie a nie tylko grzeybowe

dodał: kate 2013-09-15 12:33:37


Tytuł:
Komentarz:
Imię:

Jaka to roślina

Bezpłatny biuletyn o kwiatach

Co to jest newsletter ?

Moje ulubione cebulowe kwiaty wiosenne to:

Krokusy

Szafirki

Tulipany

Hiacynty

Narcyzy

Zobacz wyniki

Kontakt z redakcją serwisu


Copyright © 2005 - 2014 SwiatKwiatow.pl

Zapisz się do naszego bezpłatnego biuletynu.

A będziesz otrzymywał informacje o uprawie roślin i kwiatów oraz pielęgnacji ogrodu. Kwiaty to Nasza pasja, którą chętnie się z tobą podzielimy.

Twój email::

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce. [zamknij]