Newsletter serwisu


Pomidory w ogrodzie

Pomidory należą do roślin psiankowatych, a cenimy je za bardzo smaczne i wartościowe owoce. Zawartość licznych substancji, pozytywnie wpływających na nasz organizm oraz niska kaloryczność sprawiają, że pomidorów nie powinno zabraknąć w żadnym ogrodzie.

Uprawiane w ogrodach pomidory, pochodzą od Lycopersicon esculentum, a więc pomidora zwyczajnego, którego ojczyste strony występują w Ameryce Południowej. Warzywo dostarczające nam tak cennych owoców, obecnie występuje w olbrzymiej ilości zmiennych odmian. Zależnie od potrzeby można dobrać odpowiednią odmianę. Pomidor należy do tej samej rodziny co ziemniak czy też papryka.  Aby  pomidory dobrze plonowały  należy uprawiać je zgodnie z wymaganiami oraz otoczyć należytą opieką, gdyż należą do roślin wymagających.

Kilka uwag o budowie

Pomidor należy do roślin zielnych, jednorocznych o pierzastych, omszonych liściach, osadzonych na pędach, zależnie od odmiany od 30- 40 cm do prawie 200 cm długości. Zależnie od odmiany, już od czerwca mogą ukazywać się kwiatostany, złożone z licznych kwiatów. W okresie letnim ukazują się owoce, bardzo zróżnicowane, których kształt, barwa, wielkość, smak, uzależnione są od danej odmiany.


Wymagania klimatyczno- glebowe

Jak już wspomniano, pomidor naturalnie występuje w ciepłym klimacie, dlatego też wymaga odpowiedniego stanowiska. Pomidory możemy uprawiać w gruncie, szklarni, a także w tunelu foliowym. Uprawa pod osłonami, chroni pomidory przed wieloma chorobami grzybowymi, deszczem, wiatrem itp., sprawiając, że uprawiane pomidory lepiej rosną, szybciej dojrzewają, mają lepsze warunki do rozwoju.

W uprawie gruntowej pomidorom zapewniamy stanowisko zaciszne, osłonięte przed wiatrem, słoneczne. Najlepsze efekty w uprawie, uzyskamy na podłożu piaszczysto- gliniastym, zasobnym, z dużą zawartością próchnicy. Zasobność podłoża możemy poprawić, wzbogacając je nawozami organicznymi. Odczyn podłoża może być lekko kwaśny, a prawidłowe pH powinno mieścić się w granicach 5,5- 6,5.

Na słonecznych stanowiskach pomidory szybciej rosną, kwitną, a także owocują.

Pomidory to rośliny bardzo wrażliwe na niskie temperatury. Optymalna temperatura dla tych roślin wynosi około 18-25°C, przy czym dolna granica, tyczy się temperatury w nocy, natomiast w dzień, temperatura powinna się wahać w granicach 22-25°C.
   

Pomidory w ogrodzie

Pomidory w ogrodzie

Uprawa pomidorów

Zanim rozpoczniemy uprawę pomidorów, należy odpowiednio przygotować podłoże, niezależnie od tego czy pomidory będą uprawiane w gruncie, czy też pod osłonami. Jeżeli zaistnieje taka potrzeba, w okresie jesiennym, podłoże należy wzbogacić dobrze rozłożonym obornikiem bądź też kompostem. Przy zbyt ciężkim podłożu, jego przepuszczalność zwiększamy, uzupełniając podłoże piaskiem. Stanowisko powinno być dobrze uprawione, przekopane, spulchnione i oczyszczone z chwastów.

Pamiętajmy, że pomidory każdego roku, uprawiamy na innym stanowisku, nigdy po roślinach psiankowatych m.in. ziemniakach. Plantacja pomidorów nie może także graniczyć z roślinami psiankowatymi.

Pomidory możemy uprawiać m.in. po roślinach kapustnych i strączkowych.

Jak już wspomniano, pomidory uprawiamy w gruncie, szklarni oraz w tunelu foliowym. Posiadacze „ogrodów” na balkonie, mogą skorzystać z tych odmian pomidorów, które charakteryzują się niewielką wysokością, a więc doskonale odnajdują się w uprawie pojemnikowej. Warunkiem powodzenia uprawy pomidorów na balkonie jest słoneczna wystawa.

Warzywo możemy pozyskać z nasion bądź nabyć sadzonki. Przygotowanie rozsady wymaga trochę pracy, ale rozsada daje nam możliwość uprawy wybranej przez nas odmiany pomidora, gdyż łatwość zdobycia danej odmiany pomidora w formie sadzonek nie jest znów taka oczywista.

Uprawa pomidorów

Uprawa pomidorów

Uzyskanie rozsady pomidora trwa około dwóch miesięcy, tak więc, aby uzyskać odpowiednie sadzonki, należy nasiona wysiać już pod koniec marca, na początku kwietnia. Posiadacze szklarni są w najlepszej sytuacji, bo mają odpowiednie warunki do przygotowania rozsady. Niewielkie ilości sadzonek, można uzyskać także w inspekcie, a nawet na parapecie w domu. Aby otrzymać dobre jakościowo sadzonki, należy zapewnić im jasne i ciepłe stanowisko. Pamiętajmy o podlewaniu, najlepiej rano, aby w nocy rośliny nie były narażone na zbytnią wilgotność, która sprzyja chorobom grzybowym. Przy temperaturze powyżej 20°C nasiona szybko kiełkują, a siewki można pikować już po upływie około trzech tygodni od wysiewu nasion.  Wybieramy siewki w pełni zdrowe, bez defektów i sadzimy w doniczkach. Młodym sadzonkom cały czas zapewniamy temperaturę na poziomie około 20°C. Przed posadzeniem roślin na miejsce stałe, należy je zahartować.
   
Sposób sadzenia pomidorów jest uzależniony od metody uprawy.

Metoda uprawy

Charakterystyka

Typ roślin

Odmiany

Na płask

Rośliny nie wymagają ciecia, ani podwiązywania. Sadzi się je w rozstawie w cm: 70-80 x 40- 50 odm. wiotko łodygowe i 60- 70 x 30- 40 cm odm. sztywnołodygowe

Samokończące, o krzaczastym pokroju i ograniczonym wzroście, wiotko- i sztywnołodygowe

Beta, Batory F1, Jokato, Koneser F1, Krezus F1, Maliniak

Przy palikach

Uprawę prowadzi się przy podporach, np. palikach do których przywiązuje się rośliny wymagające cięcia

Wysokorosnące:

- wielkoowocowe

- koktajlowe

Atut F1, Fobos F1, Julia F1, Karmina F1, Faworyt, Malinowy Ożarowski, Złoty Ożarowski, Bawole Serce, Piko, Cytrynek Groniasty, Koralik

Przyśpieszona

Uprawę prowadzi się pod niskimi tunelami lub w inspektach

Samokończące, wiotkołodygowe, bardzo wczesne i wczesne

Kibic, Etna F1

Źródło: Teresa Sabat, Przepis na pomidory, „Działkowiec” 2012 nr 06 s. 52.

Pomidory najlepiej sadzić w pochmurny dzień bądź późnym wieczorem, jeżeli aura jest słoneczna. Podłoże powinno być wilgotne Po posadzeniu sadzonki należy podlać. Podlewanie sadzonek w tym początkowym okresie jest bardzo istotne i warunkuje dobre przyjęcie się roślin. Sadzonki sadzimy pod koniec maja, kiedy minie niebezpieczeństwo wystąpienia późnowiosennych przymrozków.

Pomidory ogrodowe

Pomidory ogrodowe

Uprawa pomidorów jest bardzo absorbująca i wymaga licznych zabiegów pielęgnacyjnych. Do najważniejszych z nich zaliczymy m.in.:

Podlewanie – posadzone w gruncie, w deszczowe lato, pomidory narażone są na zbytnią wilgotność podłoża, jak i powietrza. W takich warunkach u owocujących  roślin,  dochodzi do pękania owoców, rośliny stają się podatne na choroby. Ważne jest, aby do uprawy w gruncie, wybierać odmiany, które są mniej podatne na choroby. Dla zmniejszenia ryzyka wystąpienia choroby, warto wykonać proste zadaszenie z foli, które zabezpieczy rośliny przed ewentualnymi, obfitymi opadami deszczu. Podlewanie w razie potrzeby, szczególnie ważne w okresie zawiązywania się kwiatów oraz tworzenia się owoców. Rośliny podlewamy nie za często, ale obficie, kierując strumień wody na podłoże. Staramy się nie moczyć liści, a samo podlewanie roślin najlepiej wykonać o poranku.

Nawożenie- kolejny bardzo istotny zabieg. Oczywiście w uprawie amatorskiej, korzystamy przede wszystkim z nawozów organicznych. Uprawę można oprzeć na kompoście, oborniku, a także innych nawozach organicznych, w okresie wegetacji uzupełniając nawozami mineralnymi z mikroelementami, dostosowując dawki do potrzeb roślin,  zgodnie z instrukcją stosowania danego nawozu. Przy nawożeniu pomidorów, ważny jest także potas oraz fosfor. Nie przesadzajmy z nawożeniem roślin w początkowym okresie, po posadzeniu.

Ściółkowanie- aby ograniczyć parowanie wody z podłoża, a także rozwój chwastów, pomidory warto ściółkować  np. słomą.

Spulchnianie podłoża

Cięcie – z pewnością pod względem cięcia,  najłatwiejsze w uprawie są pomidory krzaczaste, uprawiane na płask,  które nie wymagają ani podwiązywania, ani cięcia. Odmiany wysokie, uprawiamy przy palikach bądź też sznurach, podwiązywanych do rusztowania. Przy takiej uprawie, pomidory możemy prowadzić na jeden, dwa bądź trzy pędy. Przy uprawie opartej na jednym pędzie, roślinę prowadzimy w taki sposób, że usuwamy wszystkie pędy boczne, w początkowej fazie  rozwoju. Wraz ze wzrostem rośliny, należy ją podwiązywać. Uprawa oparta na jednym pędzie przyśpiesza owocowanie i dojrzewanie pomidorów. Szybsze owocowanie, zapewni także ograniczenie ilości gron kwiatowych. Przy jednym pędzie, możemy zostawić około 4- 5 gron kwiatowych. Gdy zawiążą one owoce, ścinamy wierzchołkową część rośliny, powyżej drugiego liścia, nad czwartym bądź piątym gronem, zależnie od tego, ile gron zamierzamy pozostawić na roślinie. Tego typu cięcie określamy jako ogławianie. Pamiętajmy także o usuwaniu dolnych liści, dzięki czemu ograniczymy możliwość porażenia roślin przez choroby.

W uprawie na dwa pędy, poza pędem głównym, pozostawiamy jeszcze pęd boczny, pod pierwszym gronem kwiatowym. Pamiętajmy, że większa ilość pędów, wiąże się z późniejszym owocowaniem. 

Zbiory, zależnie od zastosowanej odmiany, mogą trwać od lipca do października. Ostatnie owoce, można zerwać jeszcze przed dojrzeniem, aby ochronić je przed mrozami- dojrzeją w mieszkaniu.

Odmiany pomidorów

W sprzedaży nie brakuje zmiennych odmian, warto zapoznać się z ich opisem, oraz skorzystać z oferty cieszącego się dobrą opinią producenta. Nie kupujmy pomidorów nie znając podstawowych cech danej odmiany

Wśród odmian, wyróżniamy odmiany wczesne, średnie, późne, gruntowe, szklarniowe, karłowate, wysokie, o sztywnych łodygach, o miękkich łodygach, samokończące.

Poza tym, odmiany różnią się wielkością, kształtem owoców, smakiem, barwą m.in. czerwone, różowe, żółte, zielone, czarnoczerwone.

Wybrane odmiany pomidorów 

Ø Chocolate Cherry- jedna z nowszych odmian pomidorów, charakteryzująca się niewielkimi owocami w barwie czarnoczerwonej.

Ø ‘Bawole serce’ – odmiana o bardzo smacznych, mięsistych owocach, wysoka, dlatego też wymaga podpór. Nazwa odmiany wynika z kształtu owoców. Późna odmiana, której zbiory rozpoczynają się w sierpniu i trwają do późnej jesieni.

Ø ‘Koralik’- odmiana krzewiasta, charakteryzująca się drobnymi owocami, doskonała do uprawy amatorskiej. Odmiana średnio wczesna o wiotkich łodygach, owoce czerwone, kuliste, twarde i smaczne.

Ø ‘Faworyt’- odmiana o smacznych, mięsistych, malinowych owocach.

Ø ‘Jawor’- nadaje się do uprawy gruntowej, odmiana wczesna o kulistych, smacznych owocach. Samokończąca.

Ø ‘Złoty Ożarowski’- odmiana sztywnołodygowa, charakteryzująca się silnym wzrostem, a także pomarańczowymi, kulistymi owocami.

Ø ‘Malinowy Olbrzym’- odmiana doskonała do uprawy amatorskiej, owoce duże, mięsiste, smaczne.

Właściwości pomidora

Poza wyjątkowym smakiem, owoce pomidora zawierają wiele witamin i składników mineralnych. Z witamin warto wymienić witaminę B1, B2, A, K, C, PP. Poza tym zawierają m.in.  wapń, żelazo, sód, fosfor, kwas jabłkowy, kwas cytrynowy, cukry. Ze względu na dużą zawartość wody (powyżej 90%) są mało kaloryczne, a przy tym dość sycące, ze względu na zawartość błonnika.

Bardzo cennym składnikiem pomidorów jest likopen, a więc przeciwutleniacz, dobroczynnie wpływający na nasz organizm.

Pomidory spożywamy na surowo (sałatki,  kanapki, surówki), a także w formie przetworów (przeciery, sosy, soki).
   

Pomidory w ogrodzie

Pomidory w ogrodzie

Choroby i szkodniki

Pomidory należą do roślin, które wymagają szczególnej pielęgnacji i ochrony przed patogenami oraz szkodnikami. Aby cieszyć się dobrze owocującymi pomidorami, należy poświęcać im wiele czasu i monitorować rośliny, a w przypadku zmian chorobowych natychmiast reagować, eliminując zagrożenie.

Z chorób najczęściej występują choroby grzybowe, ale zwróćmy także uwagę na choroby o podłożu wirusowym (m.in. smugowatość pomidorów, zielona mozaika), fizjologicznym oraz bakteryjnym. Chorób wirusowych nie jesteśmy w stanie zwalczyć, tak więc porażone rośliny należy usunąć, a najlepiej spalić.
Choroby fizjologiczne wynikają z błędnego stanowiska oraz nieodpowiedniej pielęgnacji roślin.

- Choroby pomidora

Alternarioza pomidora – jedna z wielu chorób grzybowych. Porażeniu ulegają owoce, pędy oraz liście. Na roślinie zaobserwujemy zmiany w formie licznych plam. U porażonych roślin, dochodzi do zasychania liści, a owoce ulegają zgniliźnie. W przypadku pojawienia się pierwszych zmian, należy wykonać oprysk środkiem grzybobójczym. Można zastosować m.in. Gwarant 500 SC, Dithane NeoTec 75 WG.

Zaraza ziemniaka- choroba grzybowa, doprowadza do zasychania liści oraz uszkodzeń owoców. Na liściach widoczne szare przebarwienia, a na owocach brunatne plamy. W wyniku zmian owoce pomidora tracą swoją wartość konsumpcyjną. Chorobę zwalczamy wykonując oprysk. Ze środków zwalczających zarazę ziemniaka warto wymienić Amistar 250 SC.

Szara pleśń- na porażonych roślinach owoce pomidorów ulegają zgniliźnie. Porażone rośliny oraz całą plantację należy opryskać środkiem grzybobójczym.

Antraknoza – w wyniku choroby, porażeniu ulega cała roślina, wodniste plamy na owocach, w konsekwencji prowadzą do zgnilizny. W przypadku porażenia rośliny, należy zastosować środek grzybobójczy np. Amistar 250 SC.

Septorioza pomidora – na porażonej roślinie zaobserwujemy liczne, drobne, brunatne plamy. Chorobę zwalczamy środkiem grzybobójczym.

Rak bakteryjny pomidora -  konsekwencją choroby bakteryjnej jest więdnięcie roślin. W przypadku wystąpienia choroby, należy m.in. usuwać i palić porażone rośliny.

Pozostałe choroby to m.in. mączniak prawdziwy, zgorzel siewek, zgnilizna pierścieniowa, zgorzel podstawy pomidora.

- Szkodniki pomidora

Mszyce – w przypadku pojawienia się szkodników można zastosować środek owadobójczy np. Pirimor 500 WG.

Mączlik szklarniowy – szkodnik najczęściej atakuje rośliny w szklarni.

Przędziorki – niewielkie pajęczaki żywiące się sokiem roślinnym. Szkodnika zwalczamy, stosując m.in. środek o nazwie Omite 30 WP.
Poza tym na pomidorach mogą wystąpić miniarki, a także wciornastki.

Uwagi końcowe

Pomidory dostarczają nam jedne z najsmaczniejszych owoców i bardzo pozytywnie wpływają na nasze zdrowie. Warto uprawiać je w ogrodzie, nie koniecznie na warzywniku, można także w pojemnikach, również na balkonie i tarasie. W uprawie pomidorów, pamiętajmy przede wszystkim o słonecznej wystawie, osłoniętym zakątku, próchniczym i zasobnym podłożu, a także ochronie rośliny przed chorobami, na które jest bardzo narażona, zwłaszcza przy nadmiernej wilgotności. Wybierajmy  odmiany znane i lubiane, które sprawdzają się w uprawie amatorskiej.

Tekst: Grzegorz Bogucki


Oceń artykuł:
przetwarzam....
4.83 / 36 razy oceniany

Komentarze do tego artykułu:

Tytuł: Porada bardzo dobra

Artykul b.ciekawy.Przy okazji jezeli mozna zapytac,jaka to choroba i czym ewentualnie zwalczyc,dolne liscie krzakow pomidora zwijaja sie i zmieniaja barwe na bledsza.Pozdrawiam

dodał: Zbigniew adres e-mail zseweryn41@interia.pl 2013-06-02 12:32:08

Tytuł: tunel foliowy

mnie też artykuł się podoba, sama mam w ogródku pomidory i na pewno przyda mi się ten artykuł, dlatego go zapisuję. Pochwalę się przy okazji że hoduję moje pomidorki w tunelu i jestem bardzo zadowolona. Tylko nie wiem co to może być za choroba lub po prostu taki urok pomidora. A mianowicie na dole pomidora pojawiają się szare pierścienie

dodał: Paulina 2014-03-07 11:16:43

Tytuł: artykuł super

Witam serdecznie i dziękuję za wspaniały opis uprawy pomidorów. Ja mam to warzywko pod osłoną i mam problem a mianowicie na czubku rośliny liście skręcają się robiąc istny kołtun co to może być?. Pozdrawiam.

dodał: Jolanta 2014-05-26 18:53:44


Tytuł:
Komentarz:
Imię:

Zobacz także:

Jaka to roślina

Bezpłatny biuletyn o kwiatach

Co to jest newsletter ?

Ile kwiatów doniczkowych posiadasz?

Nie posiadam roślin

Mniej niż 5

Od 6 do 10

Od 11 do 30

Od 31 do 100

Ponad 100

Zobacz wyniki

Kontakt z redakcją serwisu


Copyright © 2005 - 2014 SwiatKwiatow.pl

Zapisz się do naszego bezpłatnego biuletynu.

A będziesz otrzymywał informacje o uprawie roślin i kwiatów oraz pielęgnacji ogrodu. Kwiaty to Nasza pasja, którą chętnie się z tobą podzielimy.

Twój email::

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce. [zamknij]